Pozytywizm prawniczy

Pozytywizm prawniczy był jednym z najbardziej znanych kierunków połowy i drugiej połowy XIX wieku, nawiązywał do pozytywizmu filozoficznego.

W zakresie zainteresowań pozytywizmu prawniczego koncentrowano badania na normie prawnej. Pozostałe normy, na przykład moralne, znajdować się powinny zasadniczo poza zasięgiem dociekań, jako że nie wchodzą w skład systemy prawa. Pozytywizm prawniczy stanowił krytykę szkoły prawa natury w tym znaczeniu, iż w miejsce praw naturalnych wydedukowanych przez rozum, wprowadzał konkretność badań normy prawnej, obowiązującej w danym miejscu i czasie. Kwestionował również wartość dorobku szkoły historycznej, odwołując się do źródeł prawa zwyczajowego

Pozytywizm prawniczy i filozoficzny charakteryzuje wspólna niechęć do metafizycznych systemów pojmowania rzeczywistości, w tym również państwa i prawa. Porządek państwowo-prawny uzyskuje pod warunkiem, iż posiada odzwierciedlenie w normach prawnych . Stanowisko takie doprowadziło do wulgaryzacji badań prawa, zwężających się wyłącznie do poznania normy prawnej i reguł jej interpretacji, bez głębszej refleksji nad aksjologia prawa

Podkreślając myśl Solona, że w państwie rządzą nie ludzie, lecz prawo opracowano teorie tzw. państwa prawnego, w praktyce opierającego się na poszanowaniu prawa reprezentującego w swych treściach zarówno interes zbiorowości jak jednostki. Interwencjonalizm państwowy powinien znajdować się w konkretnej normie prawnej.

W rezultacie pozytywizm prawniczy był doktryną eksponującą zasady organizacji państwa burżuazyjno-demokratycznego. Zwracał się przeciwko szkołom i ruchom kwestionującym sensowność utrzymania i umacniania zastanych form ustrojowych, w szczególności krytykował teoretyczne założenia ruchu proletariackiego. Z drugiej strony wniósł wiele do nauki o interpretacji normy prawnej, doskonaląc badania prawa Pozytywizm rozwinął się 2 podstawowych nurtach; anglosaskim i kontynentalnym. Nurt anglosaski był nieco wcześniej, odpowiadając wyższemu rozwojowi kapitalizmu angielskiego, nurt kontynentalny rozwinięty został przez przedstawicieli nauki

niemieckiej.